Yapay zeka için gereken devasa işlem gücü bugün büyük ölçüde karadaki veri merkezlerinden geliyor. SpaceX ise bu altyapının bir bölümünü Dünya’nın yörüngesine taşımak istiyor. Şirketin “Starmind” adını verdiği proje için açıklanan son takvim, ilk uyduların 2027’de uzaya gönderilebileceğine işaret ediyor.
SpaceX Finans Direktörü Bret Johnsen, 10 Eylül’de Goldman Sachs tarafından düzenlenen konferansta şirketin planının ayrıntılarını paylaştı. Şubat 2026’da xAI’ı bünyesine katan SpaceX, önce karadaki yapay zeka altyapısını büyütecek. Mevcut işlem kapasitesinin 2027’ye kadar 5 ila 10 gigavata çıkarılması, bir yıl sonra ise yörünge sistemlerinin devreye girmesiyle kapasitenin daha da artırılması planlanıyor.
Starmind’in temelini, uzayda çalışan ve yüksek miktarda yapay zeka işlemi gerçekleştirebilen uydular oluşturacak. Haziran 2026’da Elon Musk’ın da katıldığı bir bilgilendirme toplantısında gösterilen ilk tasarım “AI1” adını taşıyordu. İki büyük güneş paneli ve radyatörlerle çevrili uydu, başlangıç aşamasında ortalama 120 kilovatlık işlem gücü sağlayacak şekilde tasarlandı.
Hedef yalnızca birkaç uydu değil
SpaceX’in planı uzun vadede çok daha büyük bir ölçeğe ulaşabilir. Şirket, ocak ayında Federal İletişim Komisyonuna yaptığı başvuruda 1 milyon kadar uydudan oluşabilecek bir veri merkezi takımyıldızından söz etti. Bu sistemde kullanılacak uyduların Teksas’ın Bastrop bölgesinde kurulması planlanan yeni Gigasat fabrikasında üretilmesi gündemde. Böylesine büyük bir yörünge veri merkezinin önündeki başlıca sorunlardan biri ise ısı. Yapay zeka işlemcileri çalışırken ciddi miktarda ısı üretiyor ve uzayda bu enerjiyi uzaklaştırmak, Dünya’daki veri merkezlerinden farklı çözümler gerektiriyor.
Elon Musk, mart ayında düzenlenen Terafab etkinliğinde bu sorunun SpaceX açısından aşılması güç bir engel olmadığı görüşünü dile getirdi. Şirketin uzayda ısı yönetimi konusunda yeterli deneyime sahip olduğunu söyleyen Musk, yörüngedeki geniş Starlink ağına dikkat çekti. SpaceX, Mart 2026’da 10 bininci Starlink uydusunu da yörüngeye göndermişti.
Musk’a göre Starmind’in ekonomik tarafındaki en önemli avantajlardan biri güneş enerjisi. Uzayda yüksek miktarda güneş enerjisinden yararlanılabileceğini belirten SpaceX CEO’su, Starship’in fırlatma maliyetlerini yeterince düşürmesi halinde yapay zeka işlem kapasitesini yörüngeye taşımanın kara tesislerinden daha ekonomik hale gelebileceğini düşünüyor.
Sam Altman aynı fikirde değil
Projenin uygulanabilirliği konusunda teknoloji dünyasında görüş birliği bulunmuyor. OpenAI CEO’su Sam Altman, yörüngede makul maliyetlerle anlamlı ölçekte yapay zeka işlem kapasitesi kurulabileceği fikrine karşı çıkıyor. Altman’a göre fırlatma giderlerinin yanı sıra donanımın uzayda bakım ve onarımını yapmak da Starmind benzeri projelerin önündeki önemli sorunlar arasında.
SpaceX ise bu tartışmalara rağmen yapay zeka altyapısındaki yatırımlarını genişletmeye devam ediyor. Şirketin Anthropic, Google ve adı açıklanmayan başka bir müşteriyle milyarlarca dolarlık yapay zeka işlem gücü anlaşmaları yaptığı belirtiliyor. Starmind’in 2027 için açıklanan ilk fırlatma takvimi gerçekleşirse, SpaceX’in uzaydaki veri merkezi fikri de teorik bir projeden gerçek bir altyapı denemesine dönüşmüş olacak.
